Dinh dưỡng đóng vai trò quan trọng trong quá trình điều trị và phục hồi của bệnh nhân ung thư. Một chế độ ăn hợp lý không chỉ giúp cải thiện thể trạng, giảm tác dụng phụ từ hóa trị, xạ trị mà còn hỗ trợ tăng cường hệ miễn dịch. Dưới đây là 4 nhóm thực phẩm được các chuyên gia khuyến nghị nên có trong thực đơn hằng ngày của người bệnh ung thư.

Thực phẩm giàu protein dễ tiêu hóa

Ung thư và các phương pháp điều trị như hóa trị, xạ trị có thể làm giảm khối cơ, gây sụt cân nhanh. Protein là nguyên liệu chính giúp sửa chữa tế bào, phục hồi mô và hỗ trợ hệ miễn dịch hoạt động hiệu quả.

Vậy, người ung thư nên ăn những thực phẩm giàu protein nào để cung cấp đầy đủ dinh dưỡng cần thiết? 

  • Thịt trắng ít mỡ (ức gà, cá trắng, cá hồi): Cung cấp protein hoàn chỉnh (chứa đủ 9 axit amin thiết yếu). Cá hồi còn giàu omega-3 – chất béo giúp giảm viêm và hỗ trợ chống lại sự phát triển của tế bào ung thư. Khẩu phần khuyến nghị: 2–3 lần/tuần cá béo; 100–150g/lần.

  • Trứng gà: Dễ chế biến, giàu choline – chất quan trọng cho chức năng tế bào. Người bệnh nên ăn 1-2 quả/ ngày. 

  • Sữa và chế phẩm từ sữa: Sữa chua không đường, phô mai mềm, sữa đậu nành. Lưu ý: bạn nên chọn loại tăng cường vitamin D, canxi, tốt cho xương – đặc biệt với bệnh nhân xạ trị.

  • Đậu phụ, đậu lăng, đậu xanh nấu chín: Thực vật giàu protein, chứa isoflavone có thể giúp điều hòa nội tiết (đặc biệt hữu ích với ung thư vú, tiền liệt tuyến).

thực phẩm protein

Thực phẩm giàu Protein

Người chăm sóc, người nhà nên lựa chọn phương pháp chế biến thích hợp nhằm đảm bảo sức khỏe cho người bệnh. Nên ưu tiên hấp, luộc, nấu cháo hoặc súp để dễ nuốt, dễ tiêu. Tránh món chiên, nướng than, nhiều gia vị.

Các loại rau củ quả tươi

Rau củ quả chứa nhiều phytochemical (hóa chất thực vật) – có tác dụng chống oxy hóa, bảo vệ tế bào khỏi tổn thương gốc tự do, hỗ trợ giảm viêm và có khả năng ức chế sự nhân lên của tế bào ung thư.

Một số loại rau bạn nên bổ sung cho người bệnh: 

  • Rau lá xanh đậm (Cải bó xôi, cải xoăn, rau bina): Giàu folate, vitamin C, lutein – giúp tăng cường miễn dịch.

  • Củ quả màu cam/đỏ như Cà rốt, bí đỏ, khoai lang, ớt chuông đỏ. Chúng chứa beta-carotene – tiền vitamin A, có thể giúp ngăn ngừa tổn thương tế bào.

  • Trái cây mọng nước gồm việt quất, dâu tây, nho tím: Rất giàu anthocyanin, resveratrol – giúp chống viêm, bảo vệ DNA.

Liều lượng thích hợp như sau: Người bệnh nên ăn ít nhất 400g rau củ/ngày (theo WHO). Nên ăn sống (đã rửa sạch) hoặc hấp nhẹ. Không nên nấu quá kỹ vì dễ làm mất vitamin.

Ngũ cốc nguyên cám

Người bệnh ung thư thường gặp tình trạng mệt mỏi mạn tính, sút cân, giảm cảm giác thèm ăn. Tinh bột tốt cung cấp năng lượng lâu dài, tránh tụt đường huyết, lại giàu chất xơ hỗ trợ tiêu hóa. 

Các loại hạt nên lựa chọn: 

  • Gạo lứt, yến mạch, hạt quinoa, bánh mì nguyên cám: Giàu chất xơ hòa tan (beta-glucan), vitamin B – giúp duy trì năng lượng ổn định và nuôi lợi khuẩn đường ruột.

  • Khoai lang, khoai tây luộc, bí đỏ: Tốt cho người cần năng lượng nhẹ, dễ tiêu.

  • Hạt dinh dưỡng (óc chó, hạnh nhân, hạt chia): Giàu chất béo không bão hòa, kẽm, magiê – có vai trò trong chuyển hóa năng lượng và miễn dịch.

thực phẩm

Ngũ cốc nguyên cám

Người bệnh nên ăn tối thiểu 3 khẩu phần tinh bột nguyên cám/ngày (tương đương 1/2 chén cơm, 1 lát bánh mì, 1/4 chén yến mạch).

Thực phẩm giàu probiotic

Hóa trị và thuốc kháng sinh thường tiêu diệt cả vi khuẩn có lợi trong ruột. Việc bổ sung probiotic và enzyme tự nhiên giúp duy trì hệ vi sinh khỏe mạnh, cải thiện hấp thu dinh dưỡng, hạn chế tiêu chảy hoặc táo bón.

Người bệnh nên bổ sung các loại sữa chua không đường, kefir: Giàu lợi khuẩn Lactobacillus, Bifidobacterium – hỗ trợ hệ miễn dịch và tiêu hóa. Tránh thực phẩm lên men công nghiệp, nhiều đường, chất bảo quản. Ưu tiên chế biến tại nhà, lên men tự nhiên.

Kết luận

Dinh dưỡng không chỉ là “ăn cho no”, mà là “ăn để sống khỏe và chống lại bệnh tật”. Với bệnh nhân ung thư, lựa chọn thực phẩm phù hợp có thể tạo ra khác biệt lớn trong hiệu quả điều trị và chất lượng sống. Hãy coi mỗi bữa ăn là một phần của liệu trình phục hồi – được đầu tư đúng cách, khoa học và cá nhân hóa.

Nguồn: https://kingfucoidan.vn