Bạn đã bao giờ cảm thấy khó thở, như thể có một vật nặng đè lên ngực mình? Đó có thể là dấu hiệu của tràn dịch màng phổi – một tình trạng bệnh lý phổ biến nhưng không kém phần nguy hiểm. Hãy cùng tìm hiểu sâu hơn về phương pháp chọc tháo dịch màng phổi, một giải pháp tối ưu cho tình trạng tràn dịch màng phổi qua bài viết dưới đây. 

Tràn dịch màng phổi

Tràn dịch màng phổi là một tình trạng bệnh lý xảy ra khi có sự tích tụ bất thường của dịch trong khoang màng phổi – không gian nằm giữa hai lá phổi và thành ngực. Bình thường, khoang này chỉ chứa một lượng nhỏ dịch để giúp phổi di chuyển trơn tru khi thở. Tuy nhiên, khi có quá nhiều dịch tích tụ, nó có thể gây áp lực lên phổi, gây khó thở, đau ngực và ảnh hưởng nghiêm trọng đến chức năng hô hấp.

Tràn dịch màng phổi

Dựa trên đặc tính của dịch tích tụ, tràn dịch màng phổi được chia thành hai loại chính: 

  • Tràn dịch thấm: Dịch có tính chất loãng, thường do sự mất cân bằng áp lực trong mạch máu hoặc giảm protein trong máu. Các bệnh lý như suy tim sung huyết, xơ gan, hội chứng thận hư thường gây ra tràn dịch thấm.

  • Tràn dịch tiết: Dịch có tính chất đặc hơn, chứa nhiều protein và tế bào viêm, thường do viêm hoặc tổn thương trực tiếp màng phổi. Ung thư, nhiễm trùng, bệnh lý tự miễn là những nguyên nhân phổ biến gây tràn dịch tiết. 

Nguyên nhân gây tràn dịch màng phổi

Tràn dịch màng phổi không phải là một bệnh độc lập mà là biểu hiện của nhiều bệnh lý tiềm ẩn. Sự tích tụ dịch trong khoang màng phổi có thể bắt nguồn từ nhiều nguyên nhân khác nhau, từ các bệnh lý phổ biến đến các tình trạng hiếm gặp. Hiểu rõ nguyên nhân gây tràn dịch là bước đầu tiên để có thể chẩn đoán chính xác và đưa ra phương pháp điều trị phù hợp.

  • Ung thư: Đây là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây tràn dịch màng phổi, đặc biệt là ung thư phổi, ung thư vú, ung thư buồng trứng và các loại ung thư di căn khác. Các tế bào ung thư có thể xâm lấn vào màng phổi, gây kích ứng và tăng tiết dịch. Ngoài ra, ung thư cũng có thể gây tắc nghẽn hệ bạch huyết, làm ứ đọng dịch trong khoang màng phổi.

  • Nhiễm trùng: là một nhóm nguyên nhân phổ biến khác gây tràn dịch màng phổi. Viêm phổi, lao, áp xe phổi và các bệnh nhiễm trùng khác có thể lan đến màng phổi, gây viêm màng phổi (viêm pleura). Viêm màng phổi làm tăng tính thấm của mạch máu, khiến dịch và các tế bào viêm rò rỉ vào khoang màng phổi.

  • Suy tim sung huyết: xảy ra khi tim không thể bơm máu hiệu quả, dẫn đến ứ máu ở các tĩnh mạch, bao gồm cả tĩnh mạch phổi. Áp lực tăng trong tĩnh mạch phổi khiến dịch bị đẩy vào khoang màng phổi. Tràn dịch màng phổi do suy tim thường là tràn dịch thấm, có nghĩa là dịch có ít protein.

  • Các bệnh lý khác: còn có nhiều bệnh lý khác có thể gây tràn dịch màng phổi: 

  • Bệnh thận: Suy thận làm giảm khả năng lọc và đào thải dịch của cơ thể, dẫn đến tích tụ dịch ở nhiều nơi, bao gồm cả khoang màng phổi. 

  • Bệnh gan: Xơ gan làm giảm sản xuất albumin, một loại protein quan trọng giúp giữ dịch trong lòng mạch. Giảm albumin có thể gây tràn dịch màng phổi và phù nề ở các bộ phận khác của cơ thể. 

  • Chấn thương ngực: Chấn thương ngực có thể gây tổn thương mạch máu hoặc ống bạch huyết, dẫn đến chảy máu hoặc rò rỉ dịch bạch huyết vào khoang màng phổi. 

  • Bệnh tự miễn: Một số bệnh tự miễn như lupus ban đỏ hệ thống, viêm khớp dạng thấp có thể gây viêm màng phổi và tràn dịch. 

  • Thuyên tắc phổi: Huyết khối tắc mạch máu phổi có thể gây tăng áp lực trong tĩnh mạch phổi và dẫn đến tràn dịch màng phổi.

Chọc tháo dịch màng phổi là gì?

Chọc tháo dịch màng phổi là một thủ thuật y tế được sử dụng để loại bỏ dịch tích tụ trong khoang màng phổi. Thủ thuật này thường được thực hiện dưới sự hướng dẫn của siêu âm hoặc X-quang để đảm bảo kim được đưa vào đúng vị trí.

Chọc tháo màng dịch

Thực hiện phương pháp này để: 

  • Chẩn đoán: Lấy mẫu dịch để phân tích và xác định nguyên nhân gây tràn dịch.

  • Điều trị: Giảm áp lực trong khoang màng phổi, cải thiện triệu chứng khó thở và hỗ trợ chức năng hô hấp. 

  • Theo dõi: Đánh giá đáp ứng điều trị hoặc theo dõi tiến triển của bệnh.

Quy trình thực hiện chọc tháo dịch màng phổi

Thủ thuật chọc tháo dịch màng phổi thường được thực hiện như sau: 

  • Chuẩn bị: Bệnh nhân sẽ được giải thích về thủ thuật, ký giấy đồng ý và được sát khuẩn vùng da cần chọc. 

  • Gây tê: Bác sĩ sẽ tiêm thuốc tê tại vị trí chọc để giảm đau. 

  • Chọc kim: Một kim nhỏ sẽ được đưa vào khoang màng phổi dưới sự hướng dẫn của hình ảnh siêu âm hoặc X-quang. 

  • Hút dịch: Dịch sẽ được hút ra ngoài bằng bơm tiêm hoặc hệ thống hút chân không. 

  • Rút kim: Sau khi hút đủ dịch, kim sẽ được rút ra và băng lại vị trí chọc.

Lợi ích của chọc tháo dịch màng phổi

Chọc tháo dịch màng phổi mang lại nhiều lợi ích cho bệnh nhân, như: 

  • Giảm triệu chứng: Giảm khó thở, đau ngực và cải thiện chất lượng cuộc sống. 

  • Chẩn đoán chính xác: Xác định nguyên nhân gây tràn dịch để có phương pháp điều trị phù hợp. 

  • Điều trị hiệu quả: Loại bỏ dịch tích tụ, giảm áp lực lên phổi và hỗ trợ chức năng hô hấp. 

  • Theo dõi tiến triển bệnh: Đánh giá hiệu quả điều trị và theo dõi sự tiến triển của bệnh.

Kết luận

Chọc tháo dịch màng phổi là một giải pháp hiệu quả và an toàn cho bệnh nhân bị tràn dịch màng phổi. Thủ thuật này không chỉ giúp giảm triệu chứng, cải thiện chất lượng cuộc sống mà còn hỗ trợ quá trình chẩn đoán và điều trị bệnh. Nếu bạn hoặc người thân đang gặp vấn đề về tràn dịch màng phổi, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ để được tư vấn và điều trị kịp thời.

Nguồn: https://kingfucoidan.vn