Quá trình điều trị ung thư trực tràng không thể tránh khỏi các tác dụng không mong muốn. Chúng có thể ảnh hưởng rất lớn đến chất lượng cuộc sống của bệnh nhân. Cùng tìm hiểu các tác dụng phụ của xạ trị ung thư trực tràng và cách đối phó qua bài viết này nhé!

Tác dụng phụ của xạ trị ung thư trực tràng

Tác dụng phụ của xạ trị ung thư trực tràng

1. Tại sao xạ trị ung thư trực tràng gây ra các tác dụng phụ?

Xạ trị ung thư đại trực tràng là phương pháp sử dụng các tia năng lượng cao để tấn công và tiêu diệt những tế bào ác tính tại đại tràng, trực tràng. Các chùm tia được sử dụng có thể là các tia photon, gamma, proton, beta,… chiếu trực tiếp vào khối u ác tính, hủy hoại vật chất di truyền của tế bào ung thư. Qua đó khiến chúng mất khả năng phân chia, khối u sẽ ngừng phát triển và di căn.

Tia xạ cũng có thể tổn thương đến cả các tế bào khỏe mạnh gần vùng xạ trị. Vì thế gây ra các tác dụng không mong muốn ở một số bệnh nhân. Có người gặp rất ít tác dụng phụ hoặc không có, cũng có những người gặp rất nhiều tác dụng phụ.

2. Tác dụng phụ của xạ trị ung thư trực tràng kéo dài bao lâu?

Các tác dụng phụ xuất hiện ở mỗi người bệnh có thể phù thuộc vào liều lượng và liệu trình điều trị. Những tác dụng phụ này thường bắt đầu khoảng 1 tuần sau khi xạ trị lần đầu tiên và kéo dài trong vài tuần sau khi kết thúc điều trị. 

Những tác dụng phụ tạm thời có thể xuất hiện và biến mất trong thời gian ngắn. Thường gặp là tình trạng cơ thể mệt mỏi, suy nhược, tiêu chảy, thay đổi trên da, viêm bàng quang,… 

Một số tác dụng phụ muộn có thể xuất hiện sau nhiều tháng hoặc nhiều năm và kéo dài, thậm chí là tới suốt đời. Người bệnh có thể bị viêm trực tràng, thay đổi thói quen tiểu tiện, tổn thương xương chậu, thiếu máu và ảnh hưởng đến đời sống tình dục,…

Tác dụng phụ muộn xuất hiện sau nhiều tháng hoặc nhiều năm

Tác dụng phụ muộn xuất hiện sau nhiều tháng hoặc nhiều năm

3. 8 tác dụng phụ thường gặp của xạ trị ung thư trực tràng

Nếu quá trình điều trị gian khổ và kéo dài thì tác dụng phụ gặp phải chính là nỗi ám ảnh của rất nhiều bệnh nhân ung thư trực tràng. Cụ thể:

3.1. Mệt mỏi, suy nhược

Mệt mỏi, cơ thể suy nhược là tác dụng phụ thường gặp nhất sau xạ trị. Bạn có thể cảm thấy yếu ớt, thiếu năng lượng và cần nghỉ ngơi nhiều. Mệt mỏi có xu hướng tồi tệ thêm nếu vẫn được tiếp tục xạ trị. Tình trạng này có thể cải thiện dần dần và kéo dài trong khoảng vài tuần sau khi kết thúc điều trị.

Một số biện pháp giúp bạn bớt mệt mỏi, suy nhược cơ thể:

  • Tập thể dục nhẹ nhàng cung cấp cho cơ thể nhiều năng lượng hơn, cân bằng giữa tập thể dục và nghỉ ngơi.

  • Nghỉ ngơi hợp lý: Nếu cảm thấy mệt, bạn nên nghỉ ngơi thường xuyên hơn. Bạn không cần phải ngủ mà chỉ cần ngồi hoặc nằm nghỉ sẽ rất tốt cho cơ thể.

  • Cải thiện chất lượng giấc ngủ: Mất ngủ có thể khiến cơ thể mệt mỏi, dễ cáu kỉnh và choáng váng. Sau xạ trị người bệnh có thể bị mất ngủ vì vậy nên đảm bảo phòng thoải mái, yên tĩnh có nhiệt độ vừa phải khi ngủ. Không dùng các chất kích thích trước trong vòng 6h trước khi đi ngủ, nên duy trì thói quen đi ngủ và thức giấc vào thời điểm nhất định trong ngày.

  • Cải thiện chế độ ăn uống: Bổ sung đủ dinh dưỡng để duy trì nguồn năng lượng cho cơ thể.

Mệt mỏi, suy nhược

Mệt mỏi, suy nhược

3.2. Vấn đề về da

Vùng da ở quanh hậu môn và trực tràng khá nhạy cảm, do đó khi xạ trị có thể khiến nó bị đỏ và gây đau. Sau một vài tuần, vùng da này có thể bị khô, nứt nẻ, ngứa hoặc bị bong tróc. Sau khi kết thúc điều trị những vấn đề trên da thường hết dần. Trong một số trường hợp, vàng da điều trị vẫn có thể bị sạm và nhạy cảm hơn bình thường.

Để hạn chế vấn đề về da do tác dụng phụ của xạ trị ung thư trực tràng, bạn nên lưu ý một số điểm sau đây:

  • Rửa sạch vùng da xạ trị bằng nước ấm, thấm khô bằng khăn mềm.

  • Tham khảo ý kiến của bác sĩ về việc sử dụng các loại kem bảo vệ da và giúp tăng tốc độ hồi phục của vùng da tổn thương.

  • Không nên sử dụng các loại thuốc, xà phòng thơm hoặc kem dưỡng da.

  • Nếu bạn cảm thấy khó ngồi thoải mái thì có thể dùng đệm mềm

3.3. Tiêu chảy

Tiêu chảy là tình trạng đi ngoài phân lỏng hoặc nước với tần suất thường xuyên trong ngày, có thể kèm theo khó chịu vùng bụng hoặc không. Hiện tượng này có thể gặp ở bệnh nhân đang điều trị ung thư, trong đó có xạ trị ung thư đại trực tràng. 

Những người được tiến hành xạ trị liều cao hoặc xạ trị vùng bụng, vùng chậu có nguy cơ bị tiêu chảy cao hơn khi điều trị ở vị trí khác. Niêm mạc trực tràng bị tổn thương dẫn tới viêm và phù nề.

Tiêu chảy

Tiêu chảy

Trong trường hợp bạn gặp tình trạng tiêu chảy, có thể thực hiện một số biện pháp sau đây:

  • Hạn chế các thực phẩm giàu chất xơ vì chúng có thể làm tình trạng tiêu chảy tồi tệ hơn.Các thực phẩm này bao gồm đậu, đậu lăng, các loại rau như bắp cải, bông cải xanh, súp lơ, trái cây, quả hạch, bánh mì, ngũ cốc,..

  • Nên bổ sung những thực phẩm giúp phân cứng hơn, ví dụ như khoai tây, bánh quy, chuối, thịt bò, cá, thịt gà không da,…

  • Tránh các thực phẩm chua, cay, thức ăn chiên rán, nhiều dầu mỡ, thực phẩm có caffeine và các chế phẩm từ sữa,…

  • Uống nhiều nước để đảm bảo cơ thể không bị mất nước.

  • Nếu cần thiết có thể dùng thuốc trị tiêu chảy theo chỉ định của bác sĩ. Không tự ý dùng thuốc khi chưa hỏi ý kiến của bác sĩ điều trị.

3.4. Viêm bàng quang

Bức xạ trong quá trình điều trị ung thư đại trực tràng có thể ảnh hưởng đến bàng quang gây ra viêm với các triệu chứng như:

  • Đi tiểu thường xuyên hơn bình thường

  • Cảm giác bỏng rát khi đi tiểu, có thể kèm theo các máu trong nước tiểu

  • Rò rỉ nước tiểu (tiểu không tự chủ)

Ngay khi bạn thấy xuất hiện dấu hiệu bất thường trên cần báo ngay cho bác sĩ để được hướng dẫn xử lý và điều trị để hạn chế chúng.

3.5. Viêm trực tràng

Viêm trực tràng là một trong các tác dụng phụ lâu dài của xạ trị ung thư trực tràng. Bạn có thể có cảm giác muốn đi ngoài dù cho bạn không thực sự cần thiết đi. Kèm theo đó là tình trạng chảy máu hoặc dịch nhầy từ hậu môn. 

Viêm trực tràng

Viêm trực tràng

Bạn nên trao đổi với bác sĩ khi thấy xuất hiện triệu chứng viêm trực tràng để chủ động điều trị. Bác sĩ có thể chỉ định sử dụng các thuốc steroid trong thời gian ngắn với liều lượng phù hợp. Điều này nhằm mục đích giảm triệu chứng viêm và hạn chế tiến triển nặng hơn.

3.6. Tổn thương xương chậu

Xạ trị ung thư trực tràng có thể làm tổn thương tế bào xương ở vùng chậu, cũng như giảm lưu lượng máu được cung cấp cho xương. Điều này làm xương trở nên yếu hơn, bệnh nhân cảm thấy đau, khó đi lại hoặc khi leo cầu thang. 

Đôi khi các vết nứt nhỏ ở xương chậu có thể xuất hiện sau vài năm từ khi điều trị. Nguyên nhân là do xương bị yếu đi do loãng xương hoặc do bệnh nhân dùng liệu pháp hormone hoặc các thuốc steroid. Nó gây ra đau đớn cho người bệnh, đặc biệt là khi di chuyển hoặc tập thể dục.

Để kiểm tra tình trạng xương, bác sĩ có thể yêu cầu bạn thực hiện các xét nghiệm như chụp X – quang, chụp CT hoặc MRI phát hiện vết nứt, hoặc dùng máy quét DEXA để kiểm tra sức mạnh của xương,… Bạn có thể cần dùng thuốc các thuốc tốt cho xương như bisphosphonates, giúp kiểm soát đau và giảm nguy cơ gãy xương. Nếu bạn gặp tình trạng đau nghiêm trọng, bác sĩ sẽ kê thuốc giảm đau thích hợp. 

3.7. Thay đổi trong đời sống tính dục

Sau một thời gian sau điều trị, bạn có thể gặp tác dụng phụ của xạ trị ung thư trực tràng liên quan tới đời sống tình dục. Cả nam và nữ đều có thể mất khả năng sinh sản sau xạ trị. Thông thường, đàn ông có khả năng bị giảm ham muốn, khó cương cứng cũng như gặp vấn đề về xuất tinh. 

Giảm ham muốn ở nam giới

Giảm ham muốn ở nam giới

Ở phụ nữ lại gặp tình trạng khô âm đạo, làm cho các mô ở âm đạo ít co giãn hơn, đau đớn khi quan hệ và có thể xuất hiện thời kỳ mãn kinh sớm. Hơn nữa, phụ nữ mang thai sau xạ trị có nguy cơ bị sảy thai, trẻ nhẹ cân và sinh non.

3.8. Thiếu máu

Vitamin B12 đóng vai trò quan trọng trong quá trình tạo máu của cơ thể. Xạ trị có thể ngăn cản sự hấp thu vitamin B12 của hệ tiêu hóa, dẫn tới cơ thể thiếu hụt loại vitamin này dù cho bạn có một chế độ ăn cân bằng. Từ đó dẫn đến thiếu máu, cơ thể suy nhược, tiêu chảy, tê và ngứa ran.

Các tác dụng phụ kể trên càng nghiêm trọng hơn ở những bệnh nhân có sức đề kháng suy giảm. Do đó, việc tăng cường miễn dịch cho người bệnh ung thư đại tràng là hết sức quan trọng. Bên cạnh chế độ dinh dưỡng, sinh hoạt và tập luyện, có thể bổ sung bằng các sản phẩm phù hợp.

King Fucoidan & Agaricus là sự kết hợp của Fucoidan và nấm Agaricus mang lại tác dụng tuyệt vời trong tăng cường sức đề kháng, giảm tác dụng phụ và hỗ trợ điều trị ung thư đại trực tràng. Fucoidan được chiết xuất từ tảo nâu Mozuku, một loại tảo cho hàm lượng Fucoidan cao nhất. Đặc biệt, chúng được trồng tại vùng biển Okinawa, Nhật Bản vì thế đảm bảo chất lượng Fucoidan với độ tinh khiết cao.

Hy vọng qua những chia sẻ trên bạn đã biết các tác dụng phụ của xạ trị ung thư trực tràng cũng như cách đối phó với chúng. Tác dụng phụ là không thể tránh khỏi, tuy nhiên có sức đề kháng và hệ miễn dịch tốt sẽ hạn chế tối đa tình trạng này.

Nếu bạn cần thêm bất cứ thông tin gì về bệnh ung thư đại trực tràng hay sản phẩm King Fucoidan & Agaricus, vui lòng gọi ngay tới tổng đài miễn cước 1800 0069 (trong giờ hành chính) hoặc 0243 9963 961 (ngoài giờ hành chính) để được Chuyên gia tư vấn chi tiết nhé!

Nguồn: https://kingfucoidan.vn